door T. J. de Ruiter
"en zij werden allen vervuld met de Heilige
Geest en begonnen met andere tongen te spreken, zoals de Geest het hun
gaf uit te spreken." Handelingen 2:4
Inleiding
In het brede Christendom bestaat nog steeds veel verschil van mening over de betekenis en de waarde van de pinksterervaring voor de gelovigen. Sommige kerken leren dat de doop met de Heilige Geest bij de wedergeboorte plaats vindt. Men wil niet inzien dat het nieuwe leven van de Geest van God op bekering wordt ontvangen en dat de doop met de Heilige Geest een bekrachtiging is om een actief getuige van Jezus te worden en voor dienstbetoon in het lichaam van Christus.
De pinksterervaring van de eerste discipelen in Jeruzalem - zie Handelingen 2 - moet echter wel degelijk de bekrachtiging van reeds wedergeboren gelovigen zijn geweest. Men kan toch moeilijk van de eerste discipelen stellen dat zij nog geen echte gelovigen waren want zij geloofden met hun gehele hart in Hem. Zij wisten en geloofden dat Jezus voor hun zonde was gestorven, dat Hij verzoening had bewerkt, dat Hij was opgestaan en verheerlijkt. Men zou zeker kunnen stellen dat zij met veel meer overtuiging en zekerheid geloofden dan veel christenen vandaag. Kortom: zij waren behouden gelovigen maar nog niet vervuld en bekrachtigd voor hun opdracht: de verkondiging en bediening van het evangelie. Die bekrachtiging vond plaats op die gedenkwaardige Pinksterdag in Jeruzalem.
Als dit inzicht juist is - en het is onze overtuiging
dat dit zo is - kan de ervaring van de eerste discipelen als een patroon
voor alle gelovigen worden gesteld. Na bekering en wedergeboorte volgt
er een doop en vervulling met de Heilige Geest die hen bekrachtigt, inspireert
en motiveert tot het getuigen van Jezus en het dienstbaar zijn in de gemeente
van de Heer. Dat wedergeboorte en de doop met de Geest soms chronologisch
in de ervaring kunnen samenvallen mag niet worden uitgesloten. Meestal
is er echter een tijdsverschil tussen die ervaringen, zodat zij duidelijk
te onderscheiden zijn. De gaven die de Heilige Geest met zich meebrengt
en uitdeelt onder de gelovigen stellen iedere gelovige in staat tot effectief
en zinvol functioneren in de Gemeente, die het lichaam van Christus is;
zie voor de gaven van de Geest het onderwijs van de apostel Paulus in 1
Korintiërs 12:1-11.
De doop met de Heilige Geest
Johannes Doper profeteerde reeds dat 'die na hem kwam en wiens schoenriem hij niet waardig was los te maken, zou dopen met de Heilige Geest en vuur;' lees Lucas 3:16. De ervaring van de eerste gelovigen op het Pinksterfeest te Jeruzalem, zoals in Handelingen hoofdstuk twee opgeschreven, kan niets anders zijn geweest dan de 'doop met Geest en vuur,' waarop Johannes de Doper had gewezen en die door Jezus zelf ook werd beloofd; zie Handelingen 1:5. Merk op dat de toevoeging 'en met vuur' zoals door Johannes de Doper gebruikt in scherp contrast staat met zijn doop in water. De vurige tongen die bij de komst van de Heilige Geest verschenen zullen ongetwijfeld als symbool op de vervulling van deze profetie hebben gewezen. Het verschijnsel van de vurige tongen wees erop dat de discipelen innerlijk bekrachtigd werden om vurig en overtuigend het getuigenis van Jezus te gaan geven.
Aanvullend: let op de vermaning van Paulus in Romeinen 12:11 om 'vurig van geest' te zijn. Jacobus wijst op het gevaar van 'onheilig vuur' van de tong; zie Jacobus 3:5,6, dat in scherp contrast staat met het heilig en heilzaam spreken door de Heilige Geest.
De Heilige Geest kwam met waarneembare verschijnselen
van vurige tongen en het geluid als van een geweldige windvlaag. Er was
blijkbaar geen echte windvlaag, maar wel een geluid alsof er die was. Ook
dit geluid was een symbolisch teken van de komst van de Heilige Geest.
Het Griekse woord 'pneuma' heeft de betekenissen van lucht, wind, adem,
het onstoffelijk deel van de mens wat wij met 'geest' aanduiden en wordt
ook gebruikt om het wezen van God te beschrijven; Hij is 'Geest;' zie Johannes
4:24. De Geest van God kwam aanstormen op bovennatuurlijke wijze en met
onweerstaanbare kracht, overweldigend, vervullend, inspirerend en geestelijk
bekrachtigend. Het is duidelijk: de Geest van God kwam met zintuiglijke
waarnemingen, die zowel door de discipelen als de vele mensen in Jeruzalem
werden gezien en gehoord, maar die zintuiglijke observaties waren van een
bovennatuurlijke oorsprong en aard. Mensen moesten weten dat de verheerlijkte
Heer Jezus Christus zijn kerk toerustte voor haar taak met geestelijke,
goddelijke, bovennatuurlijke krachten!
Vergelijking tussen de doop in water en die met de Geest
Reeds voor de tijd waarin Johannes de Doper doopte kende men in het Jodendom de zogenaamde 'proselietendoop.' Deze doop werd bediend als een niet-jood - een heiden - tot de Joodse gemeenschap wilde behoren en tot het Joodse geloof toetrad. De bekeerling ging met een rabbi naar het water, meestal een rivier of meertje. Dan verklaarde hij zijn besluit tot toetreding en dompelde zichzelf in het water. Het Griekse werkwoord 'baptizô' wijst inderdaad op onderdompelen. De doop van Johannes was een bekeringsdoop - zie Handelingen 19:4 - waarbij men verklaarde, in voorbereiding op de komst van het Koninkrijk van God een nieuw leven te gaan leiden en zonde uit het leven weg te doen. Het ondergaan in het water beeldde dus het einde, het begraven, van het oude, zondige leven uit met zicht op het nieuwe leven, dat zou komen met de Messias. Aan de vergelijking met de doop in water zoals door Johannes de Doper en Jezus zelf ook gemaakt - zie. Handelingen 1:5 - kunnen we de volgende onderwijzingen m.b.t. de Doop in de Heilige Geest ontlenen:
1. Zoals bij de doop in water de persoon zelf dit wilde, moet men ook met de Heilige Geest gedoopt willen worden. Zoals bij de doop in water de mens zelf actief betrokken is, is de mens ook actief betrokken bij de doop in de Heilige Geest. De gedachte dat de mens geheel passief de Heilige Geest ontvangt is niet schriftuurlijk. Want we zien in het Nieuwe Testament dat de eerste discipelen zich voorbereidden op de vervulling van de belofte. In de dagen en weken voorafgaand aan de gedenkwaardige Pinksterdag baden zij veel; zie Handelingen 1:14. Zij zullen ongetwijfeld met grote verwachting hebben uitgezien naar de komst van de Geest en zijn kracht, want die was door de Heer beloofd; zie Handelingen 1:5 en 8.
2. Zoals bij de doop in water een mens omgeven wordt door een 'omhullende stroom' - in stromend water dopen was gebruikelijk - wordt bij de doop in de Heilige Geest de mens door een 'geestelijke stroom' omhuld en vervuld. Het is interessant om te weten dat het Griekse werkwoord 'baptizô' - dopen - ook de betekenis van 'overweldigen' heeft. De doop met de Heilige Geest is dan ook een overweldigd worden door de Heilige Geest en zijn kracht. De gewaarwording ervan en de manifestaties kunnen echter van persoon tot persoon verschillen.
3. Zoals na de doop in water de mens aan een nieuwe levensfase begint, zo begint de mens na de doop met de Heilige Geest ook aan een nieuwe levensfase, die gekenmerkt wordt door een krachtig, geïnspireerd dienstbaar en getuigend leven. Op grond van wat Jezus zei in Johannes 7:37-39 kunnen wij stellen dat de Heer zijn Geest als 'stromen van Levend Water' in en over mensen uitstort. De gelovigen, die hun gehele wezen en hart openen voor de Geest, worden vervuld van zijn wezen en kracht. Deze heilige, vurige kracht maakt dat zij het woord van het leven, het getuigenis van Jezus proclameren tot de mensen om hen heen.
Vervuld blijven met de Heilige Geest
Wij merken op dat in het verslag over de Pinksterervaring in Handelingen 2 niet letterlijk staat dat zij toen de doop met de Heilige Geest ontvingen. We lezen wel in vers 4 dat allen werden vervuld met de Heilige Geest. Wij kunnen echter met zekerheid vaststellen dat de eerste vervulling met de Heilige Geest niets anders geweest kan zijn dan de vervulling van de profetie van Johannes de Doper dat Jezus zou dopen met de Heilige Geest; zie Matteüs 3:11 en Lucas 3:16. Jezus zelf beloofde zijn discipelen dat zij zouden worden aangedaan met "kracht uit den hoge door de Heilige Geest, die over hen zou komen;" lees Lucas 24:49; Handelingen 1:8. Het dopen in water is een uitwendig, fysiek gebeuren, maar de doop met de Heilige Geest is een inwendig gebeuren. De Geest komt in de mens opdat Hij uit hem kan stromen.
De waterdoop is een eenmalig gebeuren maar moet resulteren in een blijvende vernieuwing van het leven. De doop met de Heilige Geest is ook een ervaring die zal moeten leiden tot een blijvende vernieuwing en bekrachtiging van de gelovige. De apostel Paulus moet dit in gedachten hebben gehad toen hij aan de gelovigen te Efeze schreef in hoofdstuk 5:18 van deze brief: "Wordt vervuld met de Geest." Een betere vertaling van het Grieks is echter: "Blijft vervuld met de Heilige Geest." Paulus bedoelde dus te zeggen dat de gelovige zich voortdurend laat bekrachtigen en inspireren door de Heilige Geest. Op grond van dit onderwijs van Paulus wijs ik er met nadruk op dat de gelovige ervoor verantwoordelijk is vervuld te blijven met de Heilige Geest. De NBV heeft in Efeziërs 5:18: "Maar laat de Geest u vervullen."
Pastorale hulp voor het ontvangen van de doop met de Heilige Geest
Misschien is er bij het lezen van het bovenstaande iets ontwaakt in je: je wilt gedoopt en vervuld worden met de Heilige Geest. Laat mij je een weg wijzen, die je brengt naar het moment, waarop de Heer ook jou wil dopen met zijn Heilige Geest en kracht.
Laat mij je eerst vragen of je echt een sterk verlangen hebt naar meer kracht en bruikbaarheid voor de Heer. De doop met de Heilige Geest heeft als doel dat gelovigen bekrachtigd en toegerust worden voor het uitdragen van het getuigenis van Jezus en voor geestelijke bedieningen van de gemeente. De doop met de Heilige Geest zorgt er niet voor dat wij meer levensheiliging ontvangen en is er ook niet voor om onszelf meer 'waar te maken' of ons geestelijker te voelen dan anderen. Als je het bovenstaande serieus hebt overdacht en aanvaardt adviseer ik dat je, samen met andere gelovigen - indien mogelijk ook met een geestelijk leider - onderstaande instructies opvolgt.
1. Lees hardop Lucas 2:10-13. Dit woord maakt de weg open tot het ontvangen van deze doop. Wij vragen in eenvoudig geloof omdat wij weten dat God, de Vader, niet iets vals zal geven.
2. Lees Handelingen 2:4 hardop. Verwacht dat zoals de apostelen de kracht van de Geest manifesteerden en o.a. in nieuwe tongen spraken, ook vandaag een ieder, die met de Heilige Geest wordt gedoopt in nieuwe tongen kan gaan spreken, zoals de Geest het geeft uit te spreken. De 'nieuwe tongen' zijn talen, die niet zijn geleerd, maar als een geschenk van de Geest als een bovennatuurlijke bekrachtiging worden gegeven.
Lees ook Romeinen 8:26-28, waar Paulus schreef over bijzondere hulp van de Geest in het gebed, die onze menselijke zwakheid en onvermogen aanvult met 'onuitsprekelijke verzuchtingen.' Hoewel het er niet letterlijk staat is het zeer wel mogelijk dat Paulus hier schreef over diepe, onverstaanbare uitingen in 'nieuwe tongen' in het gebed.
Het is de ervaring van veel christenen tot op de dag van vandaag dat als de Heilige Geest over hen komt en hen vervult, er gevoelens zijn die op 'stromen van levend water' lijken. Opwellingen van kracht die zich willen uiten via de mond; lees Johannes 7:37-39.
3. Probeer niet alleen verstandelijk de doop met de Heilige Geest te benaderen. Westerse christenen zijn over het algemeen veel te veel ingesteld op het verstandelijke, het rationele deel van hun menselijkheid. Het is echter heel belangrijk te aanvaarden dat een geestelijke ervaring als de doop en vervulling met de Heilige Geest niet rationeel (verstandelijk) te begrijpen en te bevatten is. De doop met de Heilige Geest is een vervulling van de gehele mens, lichamelijk, emotioneel en verstandelijk en vooral geestelijk.
4. Het is belangrijk dat je niet bang bent voor de overweldiging en vervulling met de Heilige Geest. Je moet echter wel bereid zijn de gevolgen ervan te aanvaarden en geen voorwaarden aan de Heer stellen.
5. Ga nu de Heer hardop prijzen, loven en danken. Bid bijvoorbeeld: "Heer, ik dank U, dat uw belofte van de gave van de Heilige Geest en zijn kracht ook voor mij is, ik twijfel er geen moment aan dat U ook mij overvloeiend wilt vervullen." Laat er geen tijdsdruk zijn, geen gevoel van haast of ongeduld. Denk er aan dat de Geest alles doorziet en weet. Indien er noch een inwendig, noch een uitwendig getuigenis is van een bijzondere werking van de Geest, is er meer voorbereidend gebed nodig en kan er tot een volgende bijeenkomst worden besloten.
Leusden, mei 2005
Reageer: Pastor T. J. de Ruiter
~~~~~~~~~~~~~~~